– Få ting rører meg meir enn natur

Ruth Lillegraven har nett gitt ut boksingelen Atlanten her på Flamme forlag. Om ei lita reise lyrikaren gjorde i jobbsamanheng til Svalbard tidlegare i år. Nokre få dagar som no er blitt omsett til knappe 30 sider dikt. Om ei kvit og blå øy kor det ikkje fins trær.

FF: I kor stor grad vil du seie at Atlanten er ein topografisk boksingel?
RL: Topografisk og topografisk. Det er ikkje ein «diagnose» eg har noko forhold til. Får lett klaus av alle slike litterære båsar og akademiske nemingar. Men ja,Atlanten har jo eit slags utspring i ein stad, Svalbard, så sånn sett, kanskje, ja. Men så har den eigentleg enda med å like mykje handle om skogen i Lommedalen. Og livet i sin allminnelegheit.

FF: … og i kor stor grad vil du kalle deg ein topografisk forfatter, sånn generelt?
RL: Igjen: eg kjenner meg ikkje at i å vere ein topografisk forfattar. Natur og landskap har i grunnen blitt viktigare og vikigare i det eg skriv – men meir naturen og rørslene i naturen generelt – enn akkurat ein konkret stad. Meir Skogen og Fjella og Fjorden og Vinden og Regnet og alt det der – i eit slags vestlandsk urlandsskap, av og til også ein austlandsk urskog – enn konkrete stader. Om du skjønar? Så dette med Svalbard er eit slags unntak.

FF
: Kan du bli/ blir du (ofte) bevegd av landskap?
RL: Å ja. Få ting rører meg meir enn natur. Eg blir meir og meir oppslukt av det store og forunderlege mysteriet naturen er. Og eg blir også rørt av landskap. Mest av gjensyn med kjente landskap. Aller mest av mitt landskap, heimelandskapet, barndomslandskapet, som eg alltid har vore så knytt til. Å kome tilbake dit – noko eg heldigvis gjer ofte – er også som å reise tilbake til barndomen. Og så er årstidene og skiftingane i naturen og landskapet jo ei ubønhørleg påminning om tida som går og døden som lurer og alt der som me jo er litt redde for. Ja.

FF
: Ein føler seg gjerne noko framand på nye stader, er det eit godt utg pkt for å skrive dikt? (eller har du betre erfaring med vante omgivelser?)
RL: Eg har alltid vore forankra i ein jobb, og seinare ein familie, og ikkje kunna reist bort for å skrive. Eg har misunt dei som reiser til Gotland eller Paris eller Galapagos eler kvar det no måtte vere, for å skrive. Mine reiser har stort sett avgrensa seg til litt heseblesande oppdragsreising internt i Sør-Noreg. Når det er sagt, eg trur nok faktisk at det er i det kjente eg skriv best. Heime i sofaen. På det vesle skrivekontoret mitt på Bærums verk. Og i hovudet mitt på tur i skogen. På kjente, trygge stader som ikkje utfordrar meg. Men i desember skal eg ei veke til Berlin, sitje der og skrive heilt åleine. Då får eg testa ut korleis det funkar. Eg innrømmer gjerne at eg gler meg. Forfattarar gler seg gjerne meir til å få jobba ekstra mykje – i fred – enn til å feriere, har eg funne ut. Rart, det der.

FF: Skal ein få lyst til Svalbard av Atlanten?
RL: Det har ikkje vore noko mål frå mi side. Det var ein forleggar i Flamme som bad meg skrive om Svalbard då han høyrde at eg skulle dit. Og eg likar jo slike oppdrag, så eg gjorde som eg vart spurd. Det var ei fin oppgåve å prøve formidle mitt ørvesle møte med ein bitteliten del av Svalbard – som er ein fascinerande stad. Men det er vel meir enn mange nok som reiser dit, trur ikkje det er noko mål i seg sjølv å auke trafikken (eller for den saks skuld: til nokon annan stad i verda).

FF: Har du lyst tilbake?
RL: He he, mannen min pleidde – då me reiste litt meir i lag enn me gjer nett no for tida – mobbe meg med at eg alltid vil tilbake til alle plassar eg dreg frå. Det er kanskje noko sant i det. Eg vil gjerne tilbake til Svalbard også, eg. Gjerne midt på vinteren. Det er fantastisk vakkert der. Men eg trur aldri eg kunne budd der. For goldt for meg. Og tenk: å bu ein stad utan tre. Eg trur ikkje det hadde vore noko for meg.


vi må hugse å nyte
seier eg til dei andre
første gong på svalbard
første og kanskje siste
for kven veit, seier eg

og sjå, så blått
er det blåaste blå
og så kvitt er det
kvitaste kvita
at auga

Relaterte artikler